http://www.cs.put.poznan.pl/ddwornikowski/sieci/sieci2/dns.html

** Przygotowanie do laboratoriów w salach 1.6.16 / 1.6.18 **
Na początku zajęć pobierz skrypt dns_lab_setup.sh i wykonaj go z uprawnieniami roota, podając jako argument adres IP podany przez prowadzącego.

Nazwa domenowa [2]
Budowa nazwy domenowej: struktura drzewiasta, korzeń.
Top Level Domain [3], lista     (do 2012r istniały tylko funkcjonalne i krajowe domeny, teraz mogą też funkcjonować prawie dowolne)
Fully qualified domain name – pełna nazwa domenowa [1]

Zadanie 1. Porównaj wynik poniższych poleceń:

$ ping -c1 lab-net-1
$ ping -c1 lab-net-1.cs.put.poznan.pl

Serwery nazw można podzielić ze względu na pełnione zadanie na:

• root servers [1] – odpowiadają za TLD; odpowiadają tylko na pytania o TLD
• authoritative servers [2] – wpisywane do serwerów nazw nadrzędnej domeny serwery odpowiedzialne za rozgłoszenie domeny w sieci; odpowiadają na pytania o swoją domenę
• caching name servers [3] – serwery zbierające informacje z powyższych, przeznaczone dla użytkowników końcowych (zwane czasem public DNS)

Klienci odpytujący DNS korzystają z UDP¹⁾

Do odpytywania serwerów DNS można używać np. komend:

• host (uwaga, różne wersje: [1] [2] )
• dig -h
• nslookup (zacznij od przeczytania man nslookup)
• dnstracer (pozwala przejść całe drzewo DFSem, np: dnstracer -c -o -s . assets.publishing.service.gov.uk. )

Zadanie 2. Przetestuj poniższe zapytania:

host lab-net-1.cs.put.poznan.pl
host lab-net-1.cs.put.poznan.pl.
host lab-net-1
dig +noall +answer lab-net-1.cs.put.poznan.pl
dig lab-net-1.cs.put.poznan.pl
dig +short lab-net-1.cs.put.poznan.pl
dig www.cs.put.edu.pl
dig wp.pl
host wp.pl

Wybór typu rekordu:

• host -t typ nazwa_domenowa np:
  host -t MX put.poznan.pl
• dig nazwa_domenowa typ np:
  dig put.poznan.pl AAAA

Pytanie o "wszystkie" rekordy:

• host -a [-v] nazwa_domenowa
• dig nazwa_domenowa any

Zadanie 3. Odpytaj kilka domen o wszystkie rekordy. Jakie typy rekordów głównie widzisz?

Ważniejsze typy rekordów:

Pozostałe: https://en.wikipedia.org/wiki/List_of_DNS_record_types

Zadanie 4a. Wykonaj zapytania o odwzorowanie odwrotne:

host 150.254.30.43
dig -x 150.254.30.43
dig @8.8.8.8 -x 150.254.30.43
host -t ptr 43.30.254.150.in-addr.arpa
dig  43.30.254.150.in-addr.arpa ptr

Zadanie 4b. Zadaj zapytania odwrotne o adres IPv6. Jaka domena jest użyta?

Jeśli NS jest w tej samej domenie, którą rozwiązuje, to razem z rekordem NS w nadrzędnym serwerze nazw musi być też rekord A lub AAAA tzw. glue record

Zadanie 5. Sprawdź jak wygląda wynik komendy: dig nask.pl @a-dns.pl. Które rekordy to glue records?

System operacyjny Linux używa serwera DNS skonfigurowanego w pliku /etc/resolv.conf. Dokumentacja możliwych wpisów w tym pliku: man resolv.conf

Ręczne wybranie serwera:

• host name server, np:
  host pl.wikipedia.org dns.tpsa.pl
host pl.wikipedia.org one.one.one.one
• dig @server name, np:
  dig @dns.tpsa.pl pl.wikipedia.org
dig @one.one.one.one pl.wikipedia.org

Rodzaje zapytań [1]:

• iteracyjne
  • automatycznie:
    dig nazwa +trace
  • ręcznie krok po kroku, np. dla cs.put.poznan.pl:
    dig @a.root-servers.net cs.put.poznan.pl
dig @a-dns.pl cs.put.poznan.pl
………
• rekurencyjne (domyślne)
  dig nazwa +recurse

Zadanie 6. Wykonaj zapytanie iteracyjne dla przykładowej nazwy domenowej

Serwery authoritative i caching – przypomnienie

Zadanie 7a. Porównaj odpytanie o stronę poznan.pl programem dig następujących serwerów DNS:
     cns1a.atman.pl     ordns.he.net     bilbo.nask.org.pl
Co oznacza druga kolumna wyników? Czym różnią się flagi odpowiedzi?

Zadanie 7b. Porównaj wynik zapytania o adres dowolnej strony z listy: https://hazard.mf.gov.pl/ pytając poniższe serwery DNS:
    1.0.0.1     ordns.he.net    dns.tpsa.pl    netia-dns1.inetia.pl

Rodzaje serwerów – master (primary), slave (secondary)

Zadanie 8.

1. Pobierz plik bind9-caching-server.conf z (prawie) minimalną konfiguracją serwera cache'ującego
2. Dodaj wszystkim uprawnienia do zapisu w katalogu w którym znajduje się plik (np. chmod a+w .)
3. Uruchom serwer DNS z tą konfiguracja komendą:
   named -4 -g -c bind9-caching-server.conf
4. Odpytaj serwer DNS o wybrane domeny – wykonane zapytania pownny zostać zalogowane na wyjściu serwera

Sensowniejszy przykład takiej konfiguracji jest np. tutaj.

Zadanie 9a.

1. Pobierz i rozpakuj konfigurację demonstracyjną bind9-durna-konfiguracja.tar.gz
2. Nadaj prawa do zapisu w katalogu w którym ją rozpakowałeś i ją uruchom poleceniem:
   named -g -c durna-konfiguracja.conf
3. Przejrzyj pliki konfiguracyjne i odpytaj serwer o wszystkie zawarte w niej rekordy.

Zadanie 9b.

1. Sprawdź czy w systemie istnieje plik /etc/rndc.key; jeśli nie, wykonaj komendę rndc-confgen -a
2. Pobierz, rozpakuj i uruchom trochę lepszą konfigurację: bind9-kiepska-konfiguracja.tar.gz
3. Konfiguracja zawiera te same rekordy co w zadaniu 9a. Porównaj wpisy w plikach stref z zadania 9a i 9b.
4. Zmień plik strefy (nie wyłączając serwera).
5. Nakaż (z osobnej konsoli) odświeżenie strefy poleceniem:
   rndc reload example.com
6. Sprawdź czy zmiany zostały wczytane.

Zadanie 10. (zadanie wykonaj w parach)

1. Pobierzcie i rozpakujcie bind9-dwaserwery.tar.gz
2. W pliku konfiguracyjnym slave'a należy poprawić adres IP mastera
3. Jedna osoba uruchamia serwer master (plik dwaserwery-master.conf),
   druga osoba uruchamia serwer slave (plik dwaserwery-slave.conf)
4. Zaobserwujcie co pojawia się w konsoli
5. Zmień plik strefy u mastera i nakaż (z osobnej konsoli) odświeżenie strefy poleceniem rndc reload example.com
6. Sprawdź czy zmiany zostały wczytane na masterze i na slave

Zadanie 11. Dodaj nową domenę do konfiguracji serwera i stwórz plik strefy dla tej domeny.
Do pliku strefy dodaj kolejno przykładowe wpisy AAAA, TXT i MX (wzorując się na przykładowych wynikach dig)

Serwery slave ściągają kompletny plik strefy od serwerów master wykonując tzw. zone transfer [1], czyli zapytanie AXFR.
Wymiana danych między serwerem master a serwerem slave (zone transfer) wykorzystuje TCP

Zadanie 12. Wykonaj zone transfer dla domeny zonetransfer.me i porównaj wyniki z zapytaniem o wszystkie rekordy:

• zone transfer:
  host -al zonetransfer.me nsztm1.digi.ninja
dig @nsztm1.digi.ninja zonetransfer.me axfr
• pytanie o wszystkie rekordy:
  host -a zonetransfer.me nsztm1.digi.ninja
dig @nsztm1.digi.ninja zonetransfer.me any

• http://www.cs.put.poznan.pl/ddwornikowski/sieci/sieci2/dns.html#serwer-dns
• https://access.redhat.com/documentation/en-us/red_hat_enterprise_linux/6/html/deployment_guide/s1-bind
  https://access.redhat.com/documentation/en-us/red_hat_enterprise_linux/6/html/deployment_guide/s2-bind-zone
• https://bind9.readthedocs.io/en/latest/index.html