Jan Kończak

This page is read only. You can view the source, but not change it. Ask your administrator if you think this is wrong.
===== Konfiguracja DNS =====

Rodzaje serwerów – master (pri), slave (sec)

W trakcie laboratoriów jest używany serwer DNS [[https://www.isc.org/bind/|BIND]] w wersji 9 którego rozwój dba [[https://en.wikipedia.org/wiki/Internet_Systems_Consortium|ISC]]. \\ BIND9 pozwala tworzyć zarówno serwery authoritative jak i caching (i serwery pełniące obie role naraz, co zwykle jest odradzane). \\ Inne popularne authoritative DNS to [[https://www.nlnetlabs.nl/projects/nsd|NSD]] i [[https://www.knot-dns.cz/|Knot DNS]]. \\
Inne popularne caching DNS to [[https://www.nlnetlabs.nl/projects/unbound/about/|Unbound]] czy [[https://pl.wikipedia.org/wiki/Dnsmasq|dnsmasq]] (który łączy w sobie serwer DNS i DHCP).

Format [[https://en.wikipedia.org/wiki/Zone_file|plików stref]] (zone files) opisujących informacje znajdujące się w DNS (a pochodzący z BIND) stał się standardem używanym do konfiguracji rekordów DNS w większości serwerów DNS.

Standardowa nazwa głównego programu serwera DNS to ''named'' (od //name daemon//).

**Uwaga:** ścieżki, polecenia i przykłady named.conf są w konwencji przyjętej w OpenSUSE. \\ Pliki stref są standardowe.

**Uwaga:** przykłady są dla adresu lab-net-1 i domeny example.com. Proszę je odpowiednio zmodyfikować



==== Przykładowe pliki ====
Przykładowa konfiguracja authoritative serwera bind: {{bind9_example_config.tar.xz}}

<html><small></html>
++++Toy example konfiguracji caching serwera bind: |
<code - named.conf>options {
        querylog yes;  // loguje wszystkie zapytania
        recursion yes; // pozwala wykonywać zapytania rekursywne
};</code>Uruchomienie w/w konfiguracji w trybie pierwszoplanowym z logowaniem na konsolę: ''named -g -c named.conf'' \\ Sensowniejszy przykład konfiguracji jest np. [[https://bind9.readthedocs.io/en/latest/configuration.html#a-caching-only-name-server|tutaj]].
++++
<html></small></html>

<html><!--
==== Przykładowe pliki ====

//Zadanie 8.// 
Wykonaj następujące polecenia, by pobrać i wypakować uproszczoną konfigurację przykładową:<code>
$ su
# cd /
# wget -q -O - http://www.cs.put.poznan.pl/jkonczak/_media/sk2:bind9_example_config.tar.xz | tar xpvJ
</code>
--></html>

==== Uruchamianie ====

Aby uruchomić bind9 do testów wykonaj komendę: \\
** ''named -g'' **

Można ręcznie podać inną niż domyślną ścieżkę do głównego pliku z konfiguracją: \\ ''named -g -c sciezka/do/named.conf''


<html><small></html>

Do sprawdzenia konfiguracji możesz wykonać komendę: \\
''named-checkconf'' \\
natomiast do sprawdzenia pliku strefy: \\
''named-checkzone example.com sciezka/do/pliku/example.com.zone''


++++Aby uruchomić bind9 w dystrybucjach używających systemd, należy:| 
  * Start usługi: \\ ''systemctl start named''
  * Sprawdzanie stanu: \\ ''journalctl _SYSTEMD_UNIT=named.service''
  * Wczytanie na nowo plików konfiguracyjnych i wyświetlenie stanu: \\ ''systemctl reload named ; systemctl status named''
++++
<html></small></html>
==== Główny plik konfiguracyjny ====
Główny plik konfiguracyjny BIND9 to ''/etc/named.conf'' lub ''/etc/bind/named.conf'' ([[https://bind9.readthedocs.io/en/latest/reference.html|ref]]) i jest podzielony na sekcje, np:
<html>
<pre style="font-size:75%; line-height: 85%;">acl <em>nazwa</em> {
    …
};

options {
    <em>nazwa_opcji wartość</em>;
    …
};

zone <em>nazwa</em> {
    …
};</pre>
</html>

Plik pozwala on na skonfigurowanie:
  * W sekcji ''options'' [[https://bind9.readthedocs.io/en/latest/reference.html#options-statement-grammar|[1]]]:
    * ''directory //katalog//'' – katalog względem którego będą liczone wszystkie względne ścieżki
    * ''allow-query …'' – ogranicza kto może wysyłać zapytania [[https://bind9.readthedocs.io/en/latest/reference.html#access-control|[2]]], np: <html><small></html> \\ ''allow query { any; };'' - ktokolwiek; \\ ''allow query { 127.0.0.1; 172.16.0.0/16; };'' - tylko podane IP/sieci; \\ ''allow query { localhost; };'' wszystkie IP tego komputera; <html></small></html>
    * ''recursion no|yes'' (domyślnie wyłączone) – pozwala działać jako caching nameserver
    * ''forwarders …'' – lista IP, do których mają być przesyłane nieobsłużone zapytania (zmienia serwer w pośrednika) [[https://bind9.readthedocs.io/en/latest/reference.html#forwarding|[3]]]
    * ''allow-recursion …'' – ogranicza kto może wysyłać zapytania rekursywne [[https://bind9.readthedocs.io/en/latest/reference.html#access-control|[2]]]
  * Sekcje ''zone'' definiują strefy.
    * Składnia dla serwera master to: <code>
zone "pelna.nazwa.domenowa.pl" IN {
    type master;
    file "sciezka_do/pliku_strefy.zone";
};
</code><html><small>IN oznacza INternet (alternatywą jest np. CHaos)</small></html>
    * ++Składnia dla serwera slave|:<code>
zone "pelna.nazwa.domenowa.pl" IN { 
    type slave;
    masters { 10.0.0.1; };          # lista adresów IP serwerów master
    file "sciezka_gdzie/serwer_stworzy_plik_strefy.zone";
};</code>++
  
<html><small></html>
++++ Odwzorowanie odwrotne | 
<code conf /etc/named.conf.include>
zone "130.32.254.150.in-addr.arpa" IN {
        type master;
        file "master/130.32.254.150.in-addr.arpa.zone";
};
## Rzadko deleguje się rozwiązywanie pojedynczych adresów IP; częściej całych sieci, np:
#zone "32.254.150.in-addr.arpa" IN {
#        type master;
#        file "master/32.254.150.in-addr.arpa.zone";
#};

</code>
++++
<html></small></html>

//Zadanie 8.// Sprawdź gdzie znajduje się główny plik konfiguracyjny programu bind. Sprawdź w jakim katalogu na twoim systemie bind będzie domyślnie szukać plików stref. Wyświetl zawartość tego katalogu.

==== Pliki strefy ====

<html><small></html>
//Zadanie 9.// Jakie pliki stref są dostarczane z serwerem bind9 (i umieszczone w OpenSUSE w katalogu ''/var/lib/named'')?
<html></small></html>

Składnia plików stref:
  * plik strefy musi zaczynać się od rekordu SOA, który zawiera:
    * **serial** – monotonicznie rosnący numer kolejnej wersji pliku strefy, używany przez slave'y do sprawdzania czy wiedzą co powinny
    * timeouty (patrz przykład pliku)
    * mail <html><small> (w przykładzie: root → root.example.com → root@example.com)</small></html>
  * plik strefy musi zawierać **przynajmniej** jeden rekord **NS** dla domeny
  * **komentarze** zaczynają się od '';''
  * **znak ''@''** oznacza nazwę strefy (z pliku ''named.conf'', nie z nazwy pliku strefy)
  * **pustka** (brak tekstu) oznacza powtórzenie z linii wyżej
  * brak ''.'' (kropki) po tekście w dowolnym miejscu gdzie BIND spodziewa się nazwy domeny spowoduje doklejenie ''.@'' na koniec tekstu; stąd do podania adresu bezwzględnego trzeba zakończyć go kropką, np: ''domain.com.''
<code bind example.com.zone>
$TTL 1H   ; czas jaki ważny będzie cache dla poniższych rekordów ; jednostki: sekundy
@		IN SOA		ns   root (
				2015121600	; serial number
				6H		;        / refresh time 
				1H		; slave |  time to retry refresh
				1W		;        \ slave expiry after no refresh
				1D )		; minimum TTL for caching NS; on timeout NXDOMAIN

		IN NS		ns
		IN A		150.254.32.130
ns		IN A		150.254.32.130
www		IN CNAME	@
</code>
  
//Zadanie 10.// Włącz bind i przetestuj działanie przykładowej konfiguracji.
Następnie przerób konfigurację tak, Twój komputer działał jako serwer nazw dla wybranej domeny (innej niż example.com).

<html><small></html>
++++ Odwzorowanie odwrotne |
<code bind 130.32.254.150.in-addr.arpa.zone>
$TTL 1H
@		IN SOA		ns.example.com. root.example.com. (
				2015121600	; serial
				6H		; refresh
				1H		; retry
				1W		; expiry
				1D )		; minimum
		IN NS		ns.example.com.
		IN PTR		example.com.

</code>
<code bind 32.254.150.in-addr.arpa.zone>
$TTL 1H
@		IN SOA		ns.example.com. root.example.com. (
				2015121600	; serial
				6H		; refresh
				1H		; retry
				1W		; expiry
				1D )		; minimum
		IN NS		ns.example.com.
1		IN PTR		somehost.example.com.
2		IN PTR		anotherhost.example.com.
# ...
130		IN PTR		example.com.
# ...

</code>
++++

//Zadanie 11.// Dodaj przykładowe rekordy typu A, CNAME, MX i TXT i odpytaj o nie. Dla rekordu CNAME podaj nazwę domenową spoza swojej domeny.

<html></small></html>