Table of Contents
Filtracja pakietów w systemie Linux
nefilter i iptables
Netfilter to część jądra systemu operacyjnego Linux zbierająca funkcje kontroli ruchu sieciowego.
Do kontroli zachowania mechanizmów kernela składających się na netfilter służą programy iptables, ip6tables, ebtables oraz arptables [1]
Netfilter project jest zbiorem projektów związanych z frameworkiem do filtrowania pakietów, w tym iptables.
Hooki, tabele, łańcuchy
Podczas przejścia pakietu przez jądro Linuksa wykonywane są w ściśle określonej kolejności hooki decydujące co z pakietem zrobić.
Każdemu hookowi odpowada jeden łańcuch reguł (chain).
Łańcuch reguły to wiele reguł które przetwarzane są w kolejności – jeśli któraś reguła zdecyduje o losie pakietu, późniejsze nie są brane pod uwagę.
Łańcuchy są pogrupowane w tabele (table) pod względem funkcjonalności. W iptables dostępne są następujące tabele:
- filter – odrzuca niechciane pakiety
- nat – zmienia adresy źródłowe lub docelowe pakietu
- mangle – modyfikuje pakiety
- raw – udostępnia pakietów przed ich przetworzeniem przez część kernela (np. conntrack)
- security – używana przy zaawansowanych modelach bezpieczeństwa w Linuksie (np. SELinux)
Łańchy mają nazwy odpowiadające momentowi ich wywołania:
- PREROUTING jest wykonywany dla pakietów przychodzących przed routingiem (czyli decyzją czy pakiet jest kierowany do tego komputera, czy należy go przesłać dalej lub odrzucić)
- INPUT jest wykonywany dla pakietów przychodzących skierowanych do tego komputera
- FORWARD jest wykonywany dla pakietów przechodzących, tj. pakietów ze świata, które mają być wysłane dalej
- OUTPUT jest wykonywany dla pakietów wyprodukowanych na tym komputerze (wychodzących)
- POSTROUTING jest wykonywany dla pakietów wychodzących po podjęciu decyzji gdzie je wysłać
Droga pakietu przez mechanizmy filtrujące w systemie Linux podsumowana jest tutaj: ** [PL] ** ** [EN] **
Można tworzyć własne łańcuchy, ale mogą one być uruchomione tylko przez dołączenie ich do już istniejących.
Stanowość i bezstanowość – conntrack
Jądro Linuksa jest zaopatrzone w mechanizm śledzenia połączeń (conntrack). Duża część reguł korzysta z dostarczanych przez niego informacji, co znacznie ułatwia konfigurację filtracji.
[Ekstra] Trwałość reguł (persistance)
Iptables nie dostarcza mechanizmu automatycznego zapisywania ustawień – po ponownym uruchomieniu lista reguł jest pusta, a polityki domyślne. Dla odtworzenia reguł przy starcie dystrybucje Linuksa dostarczają odpowiedni skrypt startowy. Zwykle zapisanie reguł odbywa się ręcznie (tj. trzeba wydać odpowiednią komendę).
Komendy
Komenda iptables wszędzie rozróżnia wielkie i małe litery, ponadto kolejność argumentów decyduje o zrozumieniu polecenia.
Wyświetlanie listy reguł:
iptables [-t filter] -L [-n]– wypisanie (--list) tablicy filtracji
iptables -t <tablica> -L [-n]– wypisanie innych tablic
iptables [-t <tablica>] --line-numbers -L– dodaje numery reguł
Wzorce poleceń modyfikujących działanie filtracji i dodających reguły filtaracji:
iptables [-t filter] -P <łańcuch> <polityka>– zmiana domyślnego zachowania (tj. jeśli żadna z reguł nie podejmie decyzji). Zwykle stosowane polityki toACCEPTlubDROP. Przykład:
iptables -P INPUT DROP– ignoruje pakiety przychodząceiptables -A <łańcuch> <reguła>– dodaje regułę do łańcucha (--append), np:
iptables -A INPUT -s 1.2.3.4 -j ACCEPTiptables -I <łańcuch> [pozycja] <reguła>– wstawia (--insert) regułę na podane miejsce do łańcucha (lub na początek jeśli numeru nie podano), np:
iptables -I INPUT 1 -s 1.2.3.4 -j ACCEPTiptables -D <łańcuch> <nr>– usuwa (--delete) regułę na podanej pozycji z łańcucha, np:
iptables -D INPUT 2iptables -D <łańcuch> <reguła>– usuwa (--delete) regułę z łańcucha, np:
iptables -D INPUT -s 1.2.3.4 -j ACCEPTiptables -F [łańcuch]– usuwa wszystkie reguły [z łańcucha] (--flush); wysoce niebezpieczne
Zwykle reguły w iptables są zakończone akcją:
-j ACCEPT– przepuszcza pakiet-j DROP– ignoruje (wyrzuca do śmieci) pakiet-j REJECT– dodatkowa akcja, symuluje zamknięte gniazdo (wysyła ICMP destination unreachable)
Są też dostępne inne akcje, np. LOG, MARK i SET. Więcej szczegółow w man iptables-extensions
Rdzeń iptables zawiera niewiele filtrów – źródłowy i docelowy adres(-s i -d), interface (-i i -o) i protokół (-p).
Patrz: man iptables.
Filtry można negować przez użycie '!' (wykrzyknika)
Netfilter jest modularny – większość funkcji mieści się w rozszerzeniach, ładowanych przez -m <nazwa>
To pozwala na bardzo szczegółową filtrację.
Patrz: man iptables-extensions
Przykładowe rozszerzenia:
-m tcp/udpjest automatycznie ładowany razem z-p udp/tcp; pozwala ustalić m. inn. port źródłowy i docelowy--sport / --dport-m conntrackwybiera stan połączenia--ctstate, m. inn.:INVALID,NEW,ESTABLISHED,RELATED-m commentpozwala na dowolny komentarz--comment <tekst>-m limitdzięki--limitogranicza ilość pakietów na jednostkę czasu-m hashlimitpozwala m. inn. ustawić limit pakietów/czas dla każdego IP z osobna-m timepozwala włączyć regułę o--datestarti wyłączyć o--datestop-m u32udostępnia--u32wykonujący dowolny test na danych pakietu-m connlimitużywając--connlimit-abovepozwala ograniczyć ilość połączeń z jednego adresu
iptables ma rozbudowaną pomoc wewnętrzną – po napotkaniu --help przerwie dodawanie reguły i pokaże listę opcji, np.:
iptables -I INPUT -p tcp --help
iptables -m hashlimit -m limit -m connlimit --help
iptables-save oraz iptables-restore są używane do zapisu/odczytu tablic do pliku.
Filtracja pakietów
Filtracja na wejściu
Najczęściej stosowana do wpuszczania tylko pożądanego ruchu. Typowe podejście to zabronienie wszystkiego, co nie jest wprost dozwolone.
iptables -P INPUT DROP – ustawienie domyślnej akcji wybieranej jeśli żadna z reguł nie zadziała
iptables -A INPUT -s 127.0.0.1 -d 127.0.0.1 -j ACCEPT – pozwala na ruch lokalny
iptables -A INPUT -m conntrack --ctstate RELATED,ESTABLISHED -j ACCEPT – pozwala przychodzić pakietom nawiązanych wcześniej połączeń
iptables -A INPUT -p tcp --dport 22 -j ACCEPT – pozwala na dostęp do ssh
Filtracja pakietów przechodzących
Decyduje jaki ruch może przechodzić przez komputer. Podejście do reguł zależy od zastosowania.
iptables -A FORWARD -m connlimit --connlimit-above 5 -j DROP – pozwala na nie więcej niż 5 połączeń przechodzących od każdego nadawcy
Filtracja na wyjściu
Służy do wypuszczania tylko pożądanego ruchu. Typowe podejście to blokowanie niepożądanego ruchu.
iptables -A OUTPUT -p tcp --dport bnetgame -j REJECT – odrzuca połączenia na port "Battle.net Chat/Game Protocol"
iptables -A OUTPUT -p tcp -d google.pl -j DROP – blokuje próby połączenia z google.pl (Uwaga: iptables wypyta DNS o adresy IP i doda reguły z adresami IP, nie z nazwą google.pl)
iptables -A OUTPUT -p tcp --dport 80 -j ACCEPT – pozwala na używanie http
Liczniki
iptables liczy ilość i rozmiar pakietów które dopasowały się do każdej reguły. Można:
iptables -v [-x] -L– wyświetlić listę reguł z uwzględnieniem licznikówiptables -Z [co zerować]– wyzerować stan liczników – wszystkich lub wybranego łańcucha / reguły
Manipulowanie pakietami
Przykłady na manipulację pakietami:
iptables -t mangle -A POSTROUTING -o wlan0 -j TTL --ttl-set 1
iptables -t mangle -A PREROUTING -i wlan0 -j TTL --ttl-inc 16
iptables -t mangle -A PREROUTING -i wlan0 -j TEE --gateway 10.0.0.3
iptables -t mangle -A POSTROUTING -p tcp --sport 5222 -j TOS --set-tos Minimize-Delay
NAT (Network Address Translation) – translacja adresów
Ze względu na niewystarczającą ilość adresów IPv4 zwykle komputery w sieciach lokalnych używają adresów z bloków prywatnych.
Na wiadomość z takiego komputera – wysłaną z adresem źródłowym z bloku adresów prywatnych – odbiorca nie ma szansy odpowiedzieć (bo gdzie miałby?). Routery z publicznym IP powinny automatycznie wycinać takie wiadomości RFC 1918, str. 5
Dlatego konieczne jest by na styku adresacji prywatnej i publicznej adresy były tłumaczone, stąd nazwa NAT = Network Address Translation.
Ruch generowany przez komputery z wewnątrz sieci lokalnej musi mieć zmieniony adres źródłowy (source address), stąd nazwa Source NAT (SNAT). Tradycyjnie adresy źródłowe zmienia się w momencie kiedy pakiet opuszcza system.
Jeśli zachodzi konieczność by ruch z sieci publicznej trafiał do komputera wewnątrz sieci lokalnej, trzeba zmienić adres docelowy (destination address), stąd nazwa Destination NAT (DNAT). Naturalnie urządzenie na styku sieci musi zmienić adres zanim podejmie decyzję o routingu (tj. decyzję gdzie pakiet ma trafić).
iptables i stanowość firewalla
W systemie Linux translacja adresów jest stanowa, stąd odpowiedzi zawsze znajdą drogę powrotną.
Translacja źródłowa (Source NAT, SNAT)
Pozwala na dostęp do sieci z adresacją publiczną (np. internet) urządzeniom z sieci z adresacją prywatną.
Uproszczony tryb translacji źródłowej – maskarada:
iptables --table nat --append POSTROUTING --out-interface wlan0 -j MASQUERADE
Przy użyciu maskarady adres źródłowy jest automatycznie ustawiany na adres interface'u którym pakiet opuszcza router
Klasyczny SNAT wymaga podania adresu (lub adresów) na jakie ma być zmieniane źródło:
iptables -t nat -A POSTROUTING -j SNAT --to-source 150.254.130.41 [--out-interface wlan0]
Translacja docelowa (Destination NAT, DNAT)
Pozwala na dostęp świata do urządzeń znajdujących się w sieci prywatnej, np:
iptables -t nat -A PREROUTING -p tcp --dport 80 -j DNAT --to-destination 10.0.0.2
iptables -t nat -A PREROUTING -p tcp ! --dport 22 -j DNAT --to-destination 10.0.0.2
[Ekstra] nftables
Na początku 2014 roku do jądra Linuksa włączono nową implementację kontroli ruchu sieciowego, nftables [1]
nftables jest nastawiony na zwiększenie wydajności, poprawienie czytelności i jakości kodu oraz wygodę użytkowania (w tej kolejności).
Reguły w nftables nie są interpretowane, a wykonywane po uprzednim przygotowaniu bytecode.
Polecenia .*tables zastąpiono jednym poleceniem nft o "prostszej" składni.
[Ekstra] Appendix
Dobry artykuł o nftables, z wstępem opisującym historię filtrowania pakietów w Linuksie:https://randomseed.pl/pub/analizy/nftables-nowy-firewall-linuksa/ (kopia)
Inne moduły:
- '' recent'' pozwala filtrować biorąc pod uwagę wcześniejszą aktywność danego IP/ danej sieci, np:
iptables -A INPUT -p tcp --dport 139 -m recent --name unwanted --set --seconds 15 -j DROP
iptables -A INPUT -m recent --update --seconds 15 -j DROP stringpozwalający dopasowywać tekst i modułu32pozwalający dopasowywać dana na podanej pozycji, np:
iptables -A FORWARD -p udp --dport domain -m string --algo bm --hex-string '|08|facebook|03|com|00|' -j LOG --log-prefix 'facebook ' '' * ''macpozwala filtrację adresów MAC, np:
iptables -A input -m mac ! --mac-source 00:12:34:56:78:ab -j DROP-p icmppozwala na filtrowania icmp, np:
iptables -A INPUT -p icmp --icmp-type echo-request -j ACCEPT
API systemów Windows do tworzenia firewalli: https://msdn.microsoft.com/en-us/library/aa366510%28v=vs.85%29.aspx